Oven maakt lawaai: zo vind je de oorzaak

Het ventilatorblad achter in de oven kan tegen de behuizing, vuil, vetresten of een losgeraakt stukje bakpapier aanslaan. Ook kan de metalen afdekplaat door jarenlange hitte bol gaan staan, waardoor het blad ertegen schuurt. Je hoort dit doorgaans alleen als de heteluchtventilator draait. Schakel je over naar boven- of onderwarmte, dan stopt het geluid.

Zo check je het ventilatorblad
• Zet de oven uit en laat hem helemaal afkoelen.
• Schakel de stroom uit via de groep in de meterkast.
• Haal de roosters eruit en schroef de afdekplaat achter in de oven los.
• Bekijk het ventilatorblad. Zitten er vetresten, etensresten of beschadigingen op?
• Draai het blad met de hand rond. Het hoort vrij te draaien zonder te schuren of te tikken.
• Check of de afdekplaat nog vlak is. Als die bol staat, schuurt het blad ertegen.

De toegang tot de afdekplaat verschilt per merk. Bij sommige AEG- en Electrolux-modellen zit de plaat met klemmen vast in plaats van schroeven, bij deze ovens heb je in veel gevallen geen gereedschap nodig. Bij oudere Smeg-modellen bereik je de ventilator niet via de binnenkant maar via de achterwand van de oven.

Let op: bij oudere Atag-, Etna- en Pelgrim-modellen kan de afdekplaat door corrosie zelf schuurgeluiden veroorzaken, ook als het ventilatorblad nog goed is.

Eenvoudig

Gereedschap: Kruiskopschroevendraaier · Tijd: 15 tot 30 minuten

Het lager waar de heteluchtventilator op draait, kan na jaren gebruik slijten. Dat begint met een continu brommend of piepend geluid dat luider wordt naarmate de oven langer aan staat. Uiteindelijk kan het lager vastlopen, waardoor de ventilator stopt en je oven ongelijkmatig verwarmt.

Zo check je het
• Zet de oven op hetelucht. Begint het geluid direct en houdt het constant aan?
• Schakel over naar boven-/onderwarmte (zonder ventilator). Verdwijnt het geluid? Dan weet je dat de ventilator de boosdoener is.
• Zet de oven uit, laat hem afkoelen, en schakel de stroom uit.
• Verwijder de afdekplaat en draai het ventilatorblad met de hand. Voelt het schurend, krassend of stroef? Dan is het lager versleten.

De ventilator zit bij de meeste ovens, zoals BSH-ovens, achter de achterplaat binnenin de oven, die je meestal makkelijk los kan schroeven. Bij oudere Smeg-modellen bereik je de ventilator via de achterkant van de oven.

Gemiddeld

Gereedschap: (Kruiskop)schroevendraaier · Tijd: 30 tot 60 minuten

Naast de heteluchtventilator heeft elke oven ook een koelventilator die de elektronica en het bedieningspaneel beschermt tegen oververhitting. Na het uitzetten draait de koelventilator door tot maximaal een uur om stoom af te voeren en de bediening te koelen. De nalooptijd verschilt per merk. Bij Miele-ovens is de koelventilator temperatuurgestuurd: hij stopt zodra de oventemperatuur onder ongeveer 70 °C zakt, of na circa 25 minuten. Bij Siemens-ovens kun je de nalooptijd zelf aanpassen via de basisinstellingen, van kort tot extra lang. Als het naloopgeluid stoort, is het bij Siemens-ovens dus mogelijk om de duur te verkorten. Whirlpool adviseert om de ovendeur te openen als je wilt dat de koelventilator sneller stopt, omdat de oven dan sneller afkoelt.

Als de motor versleten raakt, hoor je een slijpend of ratelend geluid, zelfs als de oven uit staat maar nog warm is. Valt de koelventilator helemaal uit, dan kan er condens op het frontpaneel verschijnen (een teken dat de koeling niet meer werkt) en kan de elektronica beschadigd raken.

Zo check je het
• Zet de oven aan en voel of er lucht uit de ventilatieopeningen boven of naast de oven stroomt.
• Is het geluid er ook als de oven uit staat maar nog warm is? De koelventilator draait dan nog door, dus die is waarschijnlijk de bron.
• Komt er geen lucht maar hoor je wel iets, of komt er wel lucht maar met een schurend geluid? Dan is het de koelventilator.

De oven moet uit de inbouw om bij de koelventilator te komen.

Koelventilatoren van verschillende merken hebben andere configuraties. Bij BSH-ovens (Bosch, Siemens, Neff) zit er een Hall-sensor die de draaisnelheid bewaakt. Als die sensor geen rotatie detecteert, verschijnt na circa 45 seconden foutcode E118 (bovenoven) of E218 (onderoven). Controleer bij E118 of de kabelharnas niet tegen de motor of het plenum klem zit. Bij Atag, Etna en Pelgrim is condens op het frontpaneel het herkenbare signaal dat de koelventilator niet meer werkt.

Gemiddeld tot lastig

Gereedschap: Kruiskopschroevendraaier, Torx T20 · Tijd: 45 tot 90 minuten

Een zoemend of trillend geluid dat je bij elke ovenstand hoort, komt soms niet eens van de oven zelf. Een los frontpaneel, een niet goed vastgezette inbouwtrim of contact tussen de oven en de kastenwand kan dit geluid veroorzaken. Dit geluid is meestal wisselend van volume en reageert op aanraking.

Zorg er ook voor dat de ventilatiesleuven rondom de oven niet worden afgedekt door pannen, theedoeken of inbouwpanelen. Geblokkeerde ventilatie kan oververhitting veroorzaken, waardoor de koelventilator harder gaat draaien en de oven meer geluid maakt dan nodig.

Zo check je het
• Leg je hand op het frontpaneel, de zijkanten en de bovenkant terwijl de oven aan staat. Stopt het geluid bij aanraking? Dan trilt dat onderdeel mee.
• Controleer of de oven goed in de inbouwnis zit en nergens tegen de kast of het aanrecht schuurt.
• Kijk of alle schroeven van de bevestigingsstrippen aan de voorkant vastzitten.

Eenvoudig

Gereedschap: Schroevendraaier · Tijd: 10 tot 20 minuten

Geen onderdeel nodig.